Bekijk ze allemaal: Monumenten

Dordrecht bezit bijna 900 rijksmonumenten, 700 gemeentelijke monumenten en een groot aantal beeldbepalende panden. Bijzondere gevels, woonhuizen, kerken en andere gebouwen, voornamelijk te vinden in de historische binnenstad en de negentiende-eeuwse schil.

Dordrecht is een echte monumentenstad. Met gebouwen die ontstonden in de middeleeuwen, typisch Dordtse gevels, voorname patriciërswoningen, pakhuizen, kerken en watertorens. Lees hier meer over enkele bijzondere monumenten.

Stadhuis
De neoclassicistische gevel die het Stadhuis in de negentiende eeuw kreeg, verbergt het middeleeuwse geheim dat daarachter schuilt: dit gebouw met zijn kelders met kruisgewelven en overkapping met originele houtconstructies is in de veertiende eeuw gebouwd als Vlaamse koopmansbeurs. Het stadsbestuur nam er zijn intrek in 1544. Bekijk bij een bezoek de jachtkamer, de achttiende-eeuwse gevangeniscellen op zolder en de trouwzaal met wandschilderingen van Reinier Kennedy.

Hofjes
Tussen Bagijnhof en Vriesestraat staan de huisjes van de Regenten- of Lenghenhof. Eigenlijk bestaat dit door regenten bestuurde vrouwenhof uit 1755 uit meerdere hofjes, het oudste deel ligt aan de Bagijnhofzijde. Arend Maartenszoon stichtte in 1625 de naar hem vernoemde armevrouwenhof in de Museumstraat. Rond een binnentuin met eeuwenoude bomen en een waterput staan de nu door mannen en vrouwen bewoonde huisjes. Een wandelroute langs alle Dordtse hofjes is verkrijgbaar bij VVV.

Dordts Patriciërshuis
Achter de statige gevel van het pand Wolwevershaven 9 is het Dordts Patriciërshuis, Museum aan de Maas te vinden. Hier beleef je de tijd van een Dordts patriciërshuishouden aan het einde van de achttiende eeuw. Meubels en voorwerpen in Lodewijk XVI-stijl, tekeningen en schilderijen sieren de stijlkamers in dit historisch woonhuis. Vanuit de ronde Maaskamer heb je een uniek uitzicht op de rivieren Oude Maas, Noord en Merwede.

Munt van Hollant
Het uit 1555 daterende zandstenen Muntpoortje aan de Voorstraat geeft toegang tot het Muntgebouw waar van 1367 tot aan de opheffing in 1806 de munten van Holland en Zeeland werden geslagen. Het Hollandse wapen hangt boven de ingang van het hoofdgebouw. In het Dordrechts Museum is het portret van de muntmeesters te zien dat Samuel van Hoogstraten in 1674 schilderde. In een deel van het gebouw is al 200 jaar de Vrijmetselaarsloge La Flamboyante gevestigd.

’t Zeepaert
Dit rond 1495 gebouwde huis is het oudste woonhuis van Dordrecht en behoort tot de oudste woonhuizen van Nederland. De laatgotische gevel van kostbare Naamse steen bevat de oorspronkelijke sierankers en kruiskozijnen. In het huis hebben een zeepzieder, bierbrouwer en kooplieden gewoond. In het interieur zijn veel oorspronkelijke elementen uit verschillende tijdsperioden bewaard gebleven. Na restauratie is dit pand in gebruik als vergaderlocatie.

Augustijnenkerk
Het belangrijkste bouwwerk van het augustijnenklooster (nu Het Hof) was de kerk. Hoe de oorspronkelijke kloosterkerk was ingericht is niet bekend. Na een brand in 1512 is de kerk opnieuw opgebouwd, in 1776 is de voorgevel in vroege Waterstaatsstijl aangebracht. Vooraanstaande Dordtenaren (waaronder Aelbert Cuyp) zijn in de kerk begraven. Opmerkelijk zijn de preekstoel, het Maarschalkerweerdorgel, het houten tongewelf en andere historische elementen. Tijdens het hoogseizoen kunt u op zaterdag luisteren naar diverse concerten die worden gespeeld op het bijzondere Maarschalkerweerd orgel.

Kyck over den Dyck - Dordrecht kleinKyck over den Dyck
Van de vele polder-, koren-, houtzaag-, olie- en moutmolens die vroeger in bedrijf waren in Dordrecht is er nog één overgebleven: de hoog boven de Noordendijk uitstekende stellingmolen Kyck over den Dyck. De in 1713 gebouwde moutmolen werd later gebruikt voor het malen van granen. Na de laatste restauratie is deze functie hersteld. Op zaterdag draaien de wieken, kun je vanaf de stelling het uitzicht bewonderen en zijn in het winkeltje molenproducten als meel en koeken te koop.

Kunstmin en De Holland
Veel gebouwen van de architect en interieurontwerper Sybold van Ravesteyn (1889-1983) zijn gesloopt. Voor de in 1889 gebouwde schouwburg Kunstmin in Dordrecht ontwierp hij in 1939 een nieuwe entree en interieur in neobarokke stijl. Marmeren trappen, golvende lijnen en krullen geven het interieur van Kunstmin een onweerstaanbare charme. De schouwburg is recent volledig gerestaureerd, gemoderniseerd en in volle glorie hersteld. Na deze grootscheepse renovatie is de schouwburg nu weer geopend voor publiek. Een ander ontwerp van Van Ravesteyn is het gebouw De Holland. Hier is het Nationaal Onderwijsmuseum gevestigd met de grootste onderwijshistorische collectie ter wereld. In een levendige en veelzijdige tentoonstelling toont het museum de vele aspecten van het onderwijs en de invloed ervan op jeugdcultuur. Het museum verbindt persoonlijke verhalen en actuele gebeurtenissen met indrukken over het verleden, het heden en de toekomst van het onderwijs.

Villa Augustus
Slapen in een watertoren, wandelen door moes- en siertuinen, eten in wat ooit een pompstation was: het kan allemaal in Villa Augustus op het voormalig waterleidingterrein van Dordrecht. Het complex met de tussen 1881-1883 gebouwde watertoren en het uit 1942 daterende pompstation ligt aan het Wantij, op de hoek Oranjelaan-Noordendijk. Het terrein is omgetoverd in een groene en levendige plek waar je kunt eten en drinken, slapen, winkelen en vrij rondwandelen in de tuinen. 

Energiehuis
De oude elektriciteitscentrale aan de Noordendijk is nu een theaterhuis. Schouwburg Kunstmin, Poppodium Bibelot, ToBe cultuurcentrum en Muziektheater Hollands Diep programmeren er  concerten, theatervoorstellingen en cursussen op het gebied van muziek, dans, theater en beeldende kunst. Ontmoetingsplek is Grand-café Bistro Bar Khotinsky, waar je kunt lunchen, dineren en iets drinken. De centrale bestaat uit drie tegen elkaar aan opgetrokken gebouwen in verschillende bouwstijlen. Het Energiehuis is een mooi staaltje fabrieksarchitectuur. Als Dordts cultuurhuis krijgt het een tweede leven.

Stadsboerderij Weizigt
Het Duurzaamheidscentrum Weizigt ligt op een voormalig landgoed, met het gerestaureerde Koetshuis uit 1886 aan de ene zijde en de nieuwe stadsboerderij aan de andere zijde, grenzend aan het Weizigtpark. Ertussen liggen de heemtuin, cultuurtuin en een oud stukje landgoedbos. Op de duurzame stadsboerderij leven bekende en niet-alledaagse dieren. Op het terrein valt veel te ontdekken en te leren: je vindt er ook een bijenstal, klimaatkas en het Aquarama dat de wereld van het water toont. Maar het is ook een fijne plek voor recreatie.

Ruïne Huis te Merwede
Een verlaten ruïne aan de Merwede die eeuwenlang inspireerde tot verhalen en schilderijen, een plek met een grote aantrekkingskracht op romantische zielen, archeologen en picknickende families: dat is het Huis te Merwede. Of beter: wat ervan bewaard gebleven is. Het Huis te Merwede, gebouwd in de veertiende eeuw en een eeuw later onbewoonbaar door machtsconflicten en overstromingen, was een kasteelachtig verblijf. De ruïne is gerestaureerd. Een informatiebord verhaalt over de geschiedenis, een wandelpad maakt het mogelijk rondom de ruïne te lopen.

Meer weten?
Kijk bij Bezienswaardigheden
Blader door de Monumentengids
Kijk op www.dordrechtmonumenteel.nl
Kijk op www.monumentenzorgdordrecht.nl

  • print